3. Tahap Pengamatan ................................................................... 44

4. Tahap Refleksi ......................................................................... 45 F. Teknik dan Instrumen Pengumpulan Data ................................... 46

1. Observasi ................................................................................. 46

2. Tes Hasil Belajar ...................................................................... 48

3. Catatan Lapangan .................................................................... 51 G. Teknik Analisis Data .................................................................... 51

1. Analisis Kuantitatif .................................................................. 51

2. Analisis Kualitatif ....... ............................................................ 52 H. Kriteria Keberhasilan Tindakan ................................................... 53

BAB IV HASIL PENELITIAN DAN PEMBAHASAN

A. Hasil Penelitian ............................................................................. 54

1. Deskripsi Pra Tindakan ............................................................ 54

2. Siklus I ..................................................................................... 56

3. Siklus II .................................................................................... 67

B. Pembahasan Hasil Penelitian ........................................................ 76

1. Penerapan Model Konstruktivistik Berbantuan Media ............ 76

2. Refleksi .................................................................................... 77

3. Penilaian Autentik .................................................................... 77

4. Penerapan Model Konstruktivistik dapat Meningkatkan Hasil

Belajar IPS ............................................................................... 78

5. Hasil Belajar Siswa .................................................................. 82

6. Perbedaan siklus I dan siklus II ............................................... 85

C. Perolehan Pengetahuan Peneliti ................................................... 86

D. Keterbatasan Peneliti .................................................................... 86

BAB V SIMPULAN DAN SARAN

A. Simpulan ....................................................................................... 87

B. Implikasi ....................................................................................... 88

C. Saran ............................................................................................. 89 DAFTAR PUSTAKA ........................................................................................ 90 LAMPIRAN-LAMPIRAN ................................................................................ 93

x